نوشیدن یک لیوان آب بلافاصله پس از بیدار شدن از خواب به یکی از عادات محبوب و توصیه‌شده در میان افراد تبدیل شده است. بررسی‌های علمی جدید نشان می‌دهد که این عادت ساده، پیامدهای فیزیولوژیک مثبتی برای بدن دارد.
کم‌آبی و اثرات آن بر سلامت
بسیاری از افراد پس از چندین ساعت خواب شبانه و عدم دریافت مایعات، در حالت کم‌آبی خفیف از خواب برمی‌خیزند. این کم‌آبی به‌ظاهر ناچیز می‌تواند عواقب ناخوشایندی همچون افت سطح انرژی، خستگی مداوم، کاهش بازدهی ذهنی و مشکلات گوارشی به همراه داشته باشد. نوشیدن یک لیوان آب در آغاز روز، راهی طبیعی برای آبرسانی مجدد به بافت‌ها و فعال‌سازی دستگاه گوارش است.
بیشتر بخوانید: راه‌اندازی پنج همراه‌سرا برای حمایت از بیماران در تهران
میزان آب بدن ارتباط مستقیمی با وضوح ذهنی و احساس سرزندگی دارد. وقتی بدن با کمبود مایعات مواجه می‌شود، حجم و جریان خون ارسالی به مغز کاهش می‌یابد. این پدیده می‌تواند به خستگی مفرط، احساس گیجی و دشواری در حفظ تمرکز منجر شود. یافته‌های یک مطالعه تجربی نشان می‌دهد جوانانی که به مدت دوازده ساعت از نوشیدن مایعات محروم بودند، خستگی و کاهش توجه بیشتری نسبت به هیدراته‌ها تجربه کردند.
نقش آب در فرآیند گوارش
نوشیدن آب در صبح، دستگاه گوارش را برای پردازش مواد غذایی روز آماده می‌کند. مایعات نقش روان‌کننده‌ای دارند و به حرکت روان پسماندها در روده بزرگ کمک می‌کنند. داده‌های پژوهشی تأیید می‌کنند که مصرف مرتب آب و غذاهای آبدار، ریسک اختلالات گوارشی را به حداقل می‌رساند.
ورود آب به معده در آغاز صبح همراه با اندکی تحرک یا نوشیدن قهوه، بازتاب روده را تحریک می‌کند و موجب دفع آسان‌تر می‌شود. البته در افرادی که در طول روز به اندازه کافی آب می‌نوشند، این اثر شتاب‌زده کمتر محسوس است.
اگرچه نوشیدن آب بلافاصله پس از بیداری مفید است، اما متخصصان بالینی تأکید می‌کنند که مجموع مایعات دریافتی در ۲۴ ساعت اهمیت بیشتری دارد. بر اساس راهنماهای بالینی، زنان به حدود یازده و نیم لیوان و مردان به پانزده و نیم لیوان مایعات نیاز دارند.
با توجه به آب موجود در سبزیجات، میوه‌ها و سوپ‌ها، هدف‌گذاری برای نوشیدن ۹ لیوان آب خالص برای زنان و ۱۳ لیوان برای مردان کفایت می‌کند. نوشیدن آب در آغاز صبح، شروعی سریع برای کسانی است که معمولاً فراموش می‌کنند در ساعات شلوغ کاری آب بنوشند.
یک لیوان معمولی حجمی ایده‌آل برای شروع روز است و پر کردن ناگهانی معده با حجم زیادی آب ممکن است به احساس سنگینی یا رفلاکس منجر شود. همچنین برخی از باورهای عامیانه در مورد آب، به چالش کشیده شده‌اند؛ به‌عنوان مثال، دمای آب تأثیر محسوسی بر نرخ متابولیسم ندارد و آب سرد هم به دستگاه گوارش آسیب نمی‌زند.
بهترین معیار برای تشخیص هیدراتاسیون، رنگ ادرار است؛ رنگ زرد کم‌رنگ نشان‌دهنده کفایت آب و رنگ تیره علامت نیاز فوری بدن به مصرف مایعات بیشتر است. افرادی که به اندازه کافی مایعات نمی‌نوشند، صبح‌ها با لختی و سنگینی بیدار می‌شوند و سالمندانی که حس تشنگی در آنان تضعیف شده است، بیشترین بهره را از نوشیدن آب در آغاز صبح خواهند برد.
در نهایت، اگر عدم تمایل به آب معمولی وجود داشته باشد، افزودن چند قطره لیموترش یا نوشیدن دمنوش‌های ملایم می‌تواند گزینه‌ای دلچسب برای حفظ تعادل مایعات بدن باشد.
بیشتر بخوانید: مهدی پیرصالحی از رونمایی ۱۷ محصول جدید تجهیزات پزشکی در ایران خبر داد · غذاهای سرشار از زینک و ویتامین سی برای تقویت سیستم ایمنی
