زنان کشاورز در ایران، نیمی از نیروی کار کشاورزی را تشکیل می‌دهند و در تولید ۵۰ درصد از غذای کشور نقش مؤثری ایفا می‌کنند. با این حال، این گروه با چالش‌های زیادی از جمله کمبود اعتبار و نیروی انسانی روبرو هستند. به تازگی سازمان ملل متحد سال ۲۰۲۶ را به عنوان سال بین‌المللی زنان کشاورز نامگذاری کرده است تا به اهمیت این موضوع توجه بیشتری شود.
نقش حیاتی زنان کشاورز در توسعه پایدار
مریم طهماسبی، مدیرکل پیشین دفتر توسعه فعالیت‌های کشاورزی زنان روستایی و عشایری وزارت جهاد کشاورزی، بر این نکته تأکید دارد که زنان کشاورز در سراسر جهان به‌خصوص در ایران، به‌اندازه کافی دیده نمی‌شوند. این نامگذاری از سوی سازمان ملل به معنای جلب توجه بیشتر به زنان کشاورز است و هدف آن توسعه برنامه‌های توانمندسازی، ارائه آموزش‌های بیشتر و ایجاد رسانه‌های حمایتی برای این زنان است.
بیشتر بخوانید: امیر جاوید: حقوق برابر برای همه ایرانیان، نه تقسیم قدرت بر پایه قومیت
چالش‌ها و فرصت‌ها
طهماسبی اشاره می‌کند که آمارها نشان می‌دهند ۶۸ درصد از کارهای جهانی توسط زنان انجام می‌شود، اما تنها ۱۰ درصد از دارایی‌های جهان به آن‌ها اختصاص دارد. این واقعیت، نشان‌دهنده‌ی نابرابری‌های موجود است. اگرچه زنان کشاورز سهم بسزایی در تأمین غذای جامعه دارند، اما در عوض با حداقل دستمزدها مواجه هستند. او همچنین به محدودیت منابع و امکانات برای ارائه خدمات به این زنان اشاره کرده و خاطرنشان می‌کند که این امر نیازمند یک عزم ملی برای توسعه کشاورزی زنان است.
در این راستا، ایران یکی از معدود کشورهایی است که اداره‌ای تخصصی برای رسیدگی به امور زنان روستایی و کشاورز دارد. طهماسبی تأکید می‌کند که این ساختار می‌تواند به زنان غیرروستایی و غیرعشایری کمک کند تا از ظرفیت‌های موجود بهره‌مند شوند. اما برای دستیابی به نتایج مطلوب، نیاز به آمار و اطلاعات دقیق و به‌روز وجود دارد.
تحلیل دقیق آمارهای رسمی و غیررسمی می‌تواند به برنامه‌ریزی مؤثر و کاهش نابرابری‌ها در حوزه کشاورزی زنان کمک کند. طهماسبی تأکید می‌کند که نیاز به به‌روزرسانی آمارها در بازه‌های زمانی مشخص ضروری است تا بتوان به یک برنامه‌ریزی جامع و کارآمد دست یافت.
از آنجا که زنان کشاورز نقش اساسی در تامین غذای جامعه و حفاظت از محیط زیست دارند، توجه به مسائل و چالش‌های آنان نه تنها به عدالت اجتماعی کمک می‌کند بلکه تأثیر مثبتی بر توسعه پایدار کشور خواهد داشت. در این مسیر، ایجاد فستیوال‌ها و حرکت‌های جهانی می‌تواند به تقویت صدای این زنان و جلب توجه عمومی به مسائل آن‌ها کمک کند.
بیشتر بخوانید: تجربه درد و امید علی ملاحی‌پاک و خانواده‌اش در تنگه هرمز · محمدصابر باغخانی‌پور: قطع درختان چیتگر برای جلوگیری از سرایت آفت است
