درگیری حوثیها در یمن بهسرعت به کشورهای همسایه در آفریقا نزدیک شده است و این واقعیت بهوضوح در وضعیت اقتصادی جیبوتی و اتیوپی مشاهده میشود. حوثیهای مورد حمایت ایران، جزیره پریم در یمن را تصرف کردهاند و کنترل آنها بر تنگه بابالمندب، یادآور وضعیت تنگه هرمز است که سالهاست صادرات منطقه خلیج فارس را مختل کرده است.
پیامدهای اقتصادی بر آفریقا
اقتصادهای آفریقایی در حال حاضر تحت تأثیر بحران تنگه هرمز قرار دارند که بهویژه باعث کاهش عرضه و افزایش قیمت سوخت و کود شده است. حالا با تهدیدات جدید حوثیها که کشتیهای تجاری را هدف قرار میدهند، این شرایط میتواند بهخصوص برای مصر و جیبوتی وخیمتر شود. مصر که کنترل کانال سوئز را در دست دارد و از عبور کشتیها عوارض دریافت میکند، ممکن است با انتخاب مسیرهای طولانیتر از طریق دور زدن آفریقا، هزینههای اضافی را به مشتریان تحمیل کند.
بیشتر بخوانید: انصارالله: باب المندب بخشی از حاکمیت ملی یمن است
جیبوتی در وضعیت بحرانی
جیبوتی، با جمعیتی کمتر از یک میلیون نفر، بهدلیل موقعیت ژئواستراتژیک خود در ورودی دریای سرخ، از جمله کشورهای مهم در فعالیتهای دریایی تجاری و نظامی محسوب میشود. به گفته الساندرا روکاسالو، نماینده برنامه توسعه سازمان ملل در جیبوتی، اوضاع در این کشور بهسرعت رو به وخامت میگذارد، چرا که آب و منابع لازم برای اسکان پناهندگان یمنی به شدت کم است.
در روزهای اخیر، بیش از ۲۵۰۰ نفر از یمن به جیبوتی گریختهاند و در شرایط بسیار دشواری اسکان یافتهاند. اگر وضعیت ادامه یابد، جیبوتی نمیتواند بهتنهایی از پس این بحران برآید و نیاز به همکاریهای بینالمللی و دیپلماتیک دارد.
چالشهای اتیوپی و وابستگی به جیبوتی
اتیوپی، بهعنوان بزرگترین کشور محصور در خشکی جهان، حدود ۹۵ درصد از واردات و صادرات خود را از طریق بنادر جیبوتی انجام میدهد. این وابستگی به جیبوتی، معضلی جدی برای اتیوپی ایجاد کرده است، بهویژه در شرایطی که هزینههای بیمه به شدت افزایش یافته است. کارشناسان بر این باورند که دولت اتیوپی باید بهدنبال کاهش این وابستگی باشد و بهویژه با توجه به چالشهای ژئوپلیتیکی جیبوتی، به فکر ایجاد دسترسی به بنادر مستقل باشد.
آبی احمد، نخستوزیر اتیوپی، در سالهای اخیر بارها خواستار دسترسی به بندر مستقل شده و با وجود تهدیدات، بهنظر میرسد که در شرایط کنونی تلاش برای تصرف بندر عصب از طریق زور، گزینهای منطقی نیست. وقوع جنگی در شاخ آفریقا تنها به افزایش تنشها و بحرانها در بابالمندب و تنگه هرمز منجر خواهد شد.
همکاریهای جدید و چشمانداز آینده
با توجه به افزایش همکاری میان حوثیها و گروههای تروریستی مثل الشباب در سومالی، کشورهای آفریقایی باید بهدنبال راهکارهای جدید برای مقابله با این تهدیدات باشند. سه کشور آفریقایی که در حال حاضر عضو شورای امنیت سازمان ملل هستند، از آزادی کشتیرانی حمایت کرده و خواستار حل بحران یمن تحت نظارت سازمان ملل شدهاند. اما در حال حاضر، بهنظر میرسد که دولتهای آفریقایی گزینههای محدودی برای مقابله با این بحران دارند و باید به تنوع در مسیرهای تجاری و تقویت زیرساختهای اقتصادی خود توجه کنند.
بیشتر بخوانید: گزارش هفته: شفافیت در نفت و فوتبال، دلنگرانیهای انسانی و تحولات جهانی — ۳ مهر ۱۴۰۵ · سرنگونی جنگنده F۱۵ عربستان در استان مأرب یمن
