نادر توکلی، رئیس دانشگاه علوم پزشکی ایران، بهتازگی از بازگشت حدود ۱۰ نفر از اعضای هیئت علمی مهاجرت کرده این دانشگاه به کشور در یک سال اخیر خبر داد. او اعلام کرد که تعداد گواهیهای صادرشده برای پزشکان و دندانپزشکان در سال ۱۴۰۵ نسبت به سال ۱۴۰۴ کاهش داشته و این روند در سال ۱۴۰۴ نیز ادامه یافته است. حسین سیمایی صراف، وزیر علوم، نیز در خرداد ماه امسال به روند رو به افزایش بازگشت نخبگان به کشور اشاره کرد و گفت: «خوشبختانه در حال حاضر شاهد افزایش تقاضا از سوی محققان، استادان و دانشجویان ایرانی خارج کشور برای بازگشت به ایران هستیم». این روند نشاندهنده تغییرات مثبت در ذهنیت نخبگان ایرانی و تمایل آنها به بازگشت به وطن است.
اثر جنگ و هجمههای رسانهای بر نخبگان
جنگ ویرانگر است و با این حال، هجمههای بزدلانه کارگزاران مزدوری که به ایجاد فضای بدبینی و تشویق به ترک میدان میپردازند، ویرانکنندهتر است. داوود فریدپور، عضو هیئت علمی دانشگاه و پژوهشگر ارشد مطالعات راهبردی، در این خصوص بیان میکند که در عصر جنگهای شناختی، هدفگذاری مستقیم افراد مهم نیست، بلکه نشانهرفتن فرایندهایی است که علم را تولید میکنند و نیروی انسانی را تربیت میکنند. در این شرایط، نخبهها همچنان فعال و مؤثر هستند، اما ریلهایی که آنها را پیش میبرند، به تدریج از مسیر اصلی خود منحرف میشوند.
بیشتر بخوانید: افزایش صادرات نفت کشورهای عربی خلیج فارس و کاهش نفوذ ایران در تنگه هرمز
تاریخچه عشق به وطن در میان نخبگان
نسل دیروز روایتهای بسیاری برای ترسیم مفهوم عشق به وطن در میان نخبگان خود دارد. این افراد در اوج آتش و خون بازگشتند یا در بزنگاه سرنوشت، ماندن را به جلای وطن ترجیح دادند. بهعنوان مثال، سردار شهید حسن آقاسیزاده که با بازگشت افتخارآفرین خود، پروژههای بسیاری را در جنگ تحمیلی به ثمر رساند. همچنین، انتخاب شهید غلامعلی پیچک، فرمانده عملیات سپاه غرب که قرار بود در رشته انرژی اتمی تحصیل کند، و ماندن شهید مهدی زینالدین، فرمانده لشکر ۱۷ علی بن ابیطالب(ع)، از دیگر نمونههای بارز این عشق به وطن است. این داستانها، همگی به ما یادآوری میکنند که بازگشت نخبگان به کشور نهتنها یک تصمیم فردی، بلکه یک انتخاب جمعی و عمیق است که ریشه در تاریخ و فرهنگ ما دارد.
وحید شالچی، معاون فرهنگی وزیر علوم، همچنین به شرایط جامعه نخبگان در سالهای اخیر اشاره کرده و میگوید که کاهش سطح معیشت در میان جامعه دانشگاهی، عامل مهمی در تصمیمگیری برای مهاجرت برخی نخبگان بوده است. او تأکید میکند که توجه به سطح معیشت جامعه دانشگاهی و بهبود شرایط زندگی آنها، میتواند به بازگشت نخبگان کمک کند.
در نهایت، بازگشت نخبگان ایرانی به وطن، جلوهای از کمال نخبگی است و نشاندهنده عزم آنها برای کمک به بازسازی کشور است. این روند، همبستگی نخبگان را به نمایش میگذارد و به عنوان یک واکنش مثبت به چالشهای پیش رو، میتواند امید را در دل جامعه زنده کند.
بیشتر بخوانید: ایران برنامهریزی برای پاسخ به حملات احتمالی آمریکا را آغاز کرده است · محسن رضایی به اظهارات ترامپ درباره جنگ پاسخ داد




