تنش میان یونان و ترکیه دوباره به اوج خود رسیده است؛ یونان از نقض حریم هوایی خود و ایجاد پارکهای دریایی ترکیه انتقاد میکند و این پارکها را غیرقانونی میداند. همچنین، انتقال نیروهای ترکیه به مناطق ساحلی نیز به نگرانیهای آتن افزوده است.
تهدیدات متقابل و افزایش آمادگی نظامی
رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، خواستار پایان دادن یونان به "نظامیکردن" جزایر خود شده است. هاکان فیدان، وزیر خارجه ترکیه، این وضعیت را تهدیدی جدی برای امنیت کشورش میداند. در همین حال، مری بوسی، استاد بازنشسته امنیت بینالملل، نسبت به افزایش تنش و لحن تهدیدآمیز در هر دو کشور هشدار میدهد و بر این باور است که شرایط نامطمئن منطقهای و بینالمللی میتواند تنشها را تشدید کند.
بیشتر بخوانید: اردوغان: توافقنامه دفاع مشترک مکه علیه ایران یا اسرائیل نیست
یونان همزمان بر تقویت نیروی نظامی خود متمرکز شده است. این کشور در پایان ماه اوت قرارداد تسلیحاتی میلیاردی با اسرائیل امضا کرده و بر اساس طرح "سپر آشیل"، یک سامانه گسترده دفاع هوایی دریافت میکند. جان پساروپولوس، تحلیلگر یونانی، این اقدامات را از نگاه آتن دفاعی میداند و معتقد است که جنگهای منطقهای فضایی ایجاد کردهاند که در آن جنگ به امری عادی تبدیل شده است.
تاریخچه تنشها و دکترین جدید ترکیه
اختلافات میان یونان و ترکیه سابقهای طولانی دارند و بهویژه از زمان حمله ترکیه به قبرس در سال ۱۹۷۴، آتن و آنکارا بارها بر سر مسائل مختلف در دریای اژه با یکدیگر اختلاف داشتهاند. یکی از مسائل مهم بین دو کشور، آبهای سرزمینی است. یونان معتقد است که بر اساس کنوانسیون حقوق دریای سازمان ملل میتواند آبهای سرزمینی خود را تا ۱۲ مایل دریایی گسترش دهد، در حالی که ترکیه این اقدام را دلیلی برای جنگ میداند.
همچنین، دکترین جدید ترکیه به نام "میهن آبی" که قرار است در پارلمان این کشور بررسی شود، گسترش مناطق نفوذ ترکیه در مدیترانه را در نظر دارد. منتقدان این دکترین را برنامهای برای گسترش نفوذ "نوعثمانی" توصیف میکنند.
حسین باغچی، استاد علوم سیاسی در آنکارا، احتمال درگیری نظامی میان یونان و ترکیه را کم میداند و این اختلافات را یک "اختلاف خانوادگی" میخواند که باید در چارچوب ناتو و اتحادیه اروپا حل شود. اما با اعزام حدود دو هزار سرباز ترکیه به منطقه ساحلی جنوب ازمیر، او این اقدام را نشانهای از آمادگی ترکیه برای جنگ میداند.
کارشناسان همچنین بخشی از تنشهای اخیر را ناشی از سیاست داخلی یونان میدانند. قرار است در یونان انتخابات برگزار شود و کیریاکوس میتسوتاکیس، نخستوزیر این کشور، نمیخواهد ضعیف به نظر برسد. به این ترتیب، دوران موسوم به "آبهای آرام" در روابط دو کشور که پس از دیدار اردوغان از آتن در سال ۲۰۲۳ آغاز شده بود، به پایان رسیده است.
بیشتر بخوانید: محمد به پرطرفدارترین نام در سرزمینهای اشغالی تبدیل شده است · رژیم صهیونیستی به دنبال تغییر نقشه امنیتی جنوب سوریه
