از آغاز سال جاری خورشیدی، بیش از ۶۳۵ هزار مهاجر افغان بهزور از ایران و پاکستان اخراج شدهاند. این آمار نگرانکننده، حکایت از افزایش فشار بر مهاجران افغان در این دو کشور دارد و نشاندهندهٔ چالشهای جدی برای بازگشتکنندگان به افغانستان است.
چالشهای بازگشت به وطن
بسیاری از اخراجشدگان از عدم فرصت کافی برای جمعآوری داراییهای خود ابراز نارضایتی میکنند. ذاکر، یکی از مهاجران اخراجشده، میگوید: «ما را نمیگذاشتند که در آنجا زندگی کنیم، حتی که هشدار دادند که خانههایتان را ویران میکنیم.» این اظهارات وضعیت دشوار و بیپناهی این افراد را پس از سالها اقامت در کشورهای میزبان به تصویر میکشد.
بیشتر بخوانید: فرهاد محمدی الموتی: پایان نقطه کور ارتباطی در خط ۵ مترو
برای خانوادههایی که به افغانستان بازمیگردند، شروع دوبارهٔ زندگی آسان نیست. آگاهان امور مهاجران، مسائل مربوط به اشتغال، سرپناه و دسترسی به خدمات را از نیازهای اصلی بازگشتکنندگان میدانند. محمدخان طالبی محمدزی، فعال در حوزه مهاجرت، به فشارهای ناشی از بازگشت گستردهٔ مهاجران بر بازار کار و مسکن اشاره میکند و میگوید: «دولت افغانستان باید فورا سازوکار مشترکی میان دستگاههای مرتبط برای ثبت اسکان، اشتغال و ادغام بازگشتکنندگان ایجاد کند.»
درخواستهای شهروندان از کشورهای میزبان
در کابل، شماری از شهروندان از کشورهای میزبان خواستهاند تا با مهاجران افغان برخورد انسانی و مناسبتری داشته باشند. محمدحلیم، یکی از ساکنان کابل، خواسته است که پاکستان با توجه به وضعیت کنونی افغانستان، بهطور منظم مهاجران را به کشور خود اخراج کند. همچنین الهام، یک شهروند دیگر، از ایران و پاکستان خواسته است که روند خروج مهاجران افغان را تا پایان زمستان به تعویق بیندازند.
در این میان، امارت اسلامی افغانستان نیز اعلام کرده که برای رسیدگی به اخراجشدگان در گذرگاههای کشور سازوکار مشخصی ایجاد شده است. حمدالله فطرت، معاون سخنگوی امارت اسلامی افغانستان، گفت: «حدود ۹۴ هزار خانواده از آغاز سال جاری خورشیدی از ایران و پاکستان به شکل اجباری به افغانستان اخراج شدهاند.»
چالشهای پیشروی حکومت افغانستان
با ادامهٔ اخراج افغانها از کشورهای همسایه، اسکان و فراهمکردن فرصتهای معیشتی برای صدها هزار تن، همچنان به یکی از چالشهای بزرگ حکومت افغانستان تبدیل شده است. این وضعیت نهتنها بر زندگی فردی این مهاجران تأثیر میگذارد، بلکه بر ساختار اجتماعی و اقتصادی کشور نیز فشار میآورد و نیاز به تدابیر فوری و مؤثر را احساس میکند.
در این شرایط، ضرورت همکاری کشورهای میزبان و حکومت افغانستان برای مدیریت بهتر وضعیت مهاجران و فراهمکردن فرصتهای مناسب زندگی بیش از پیش حس میشود. بازگشت به وطن برای این مهاجران باید با احترام به حقوق انسانی و کرامت آنان همراه باشد، تا بتوانند دوباره در جامعهٔ خود جا بیفتند و زندگی جدیدی را آغاز کنند.
بیشتر بخوانید: دانشگاه علامه مامور تدوین راهبردهای ملی مهاجرت شد · تیم ملی بسکتبال ۳x۳ زنان ایران، میزبان ژاپن را در بازیهای آسیایی شگفتزده کرد
